Kiedy współmałżonek jest uprawniony do alimentów po rozwodzie?

Rozwód może pociągać za sobą znaczące pogorszenie sytuacji materialnej tego małżonka, który nie zawinił rozkładowi pożycia.

Muszą być spełnione pewne warunki aby zaistniała możliwość żądania środków pieniężnych celem utrzymania od drugiego rozwiedzionego małżonka, cyt. „Małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i który znajduje się w niedostatku, może żądać od drugiego małżonka rozwiedzionego dostarczania środków utrzymania w zakresie odpowiadającym usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego”. Nazywane jest to zwykłym obowiązkiem alimentacyjnym.

Niedostatek jest badany przez sąd indywidualnie, gdyż i indywidualne może być jego rozumienie.

W niedostatku może być porzucona żona, która nie pracuje zawodowo, ale także mężczyzna pracujący zawodowo, który nie wychowuje na co dzień dzieci. Każda sytuacja jest inna.

Wnioskując o alimenty należy wykazać, że rozwód przyczynił się do pogorszenia sytuacji materialnej i nie chodzi tylko o zaspokojenie podstawowych potrzeb, chodzi o utrzymanie stopy życiowej porównywalnej z tą jaką się miało w trakcie trwania związku małżeńskiego.

Małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia może zostać zobowiązany do płacenia alimentów na byłego niewinnego małżonka, nawet gdy ten nie pozostaje w niedostatku.

To uprawnienie należy do tzw. rozszerzonego obowiązku alimentacyjnego.

Trzeba jednak pamiętać, że w sytuacji kolejnego ślubu, eksmałżonek nie może domagać się alimentów od drugiej strony.

pióro srebrne

Jak ustalana jest wysokość alimentów?

Wysokość alimentów, czyli fachowo nazywając, świadczenia alimentacyjnego jest dostosowywana do możliwości zarobkowych zobowiązanego oraz do wartości jego majątku.

W tym przypadku należy pamiętać, że raz orzeczona wysokość alimentów nie jest narzucona na zawsze. W przypadku zmiany statusu majątkowego zobowiązanego, sąd może orzekać o zmianie wysokości świadczenia.

Wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego:

  • śmierć uprawnionego lub zobowiązanego,
  • zawarcie przez małżonka uprawnionego nowego małżeństwa,
  • upływu 5 lat od orzeczenia rozwodu. Obowiązek ten ustaje po tym terminie z mocy prawa. Nie jest konieczne udawanie się w tej sprawie do sądu.

Co w tej sprawie mówi Sąd Najwyższy?

Sąd Najwyższy, w uchwale z dnia 16 grudnia 1987 roku, uznał, że małżeństwo jest związkiem dwojga osób, obejmującym w zasadzie całość ich życia.

Cel i społeczne znaczenie związku małżeńskiego wymagają, by niektóre konsekwencje jego zawarcia trwały nawet po rozwiązaniu małżeństwa.

Jednym z takich skutków jest istniejący w określonych w ustawie przypadkach obowiązek alimentacyjny pomiędzy rozwiedzionymi małżonkami, uregulowany w art. 60-61 k.r.o. Pozostawienie tego skutku jest ze społecznego punktu widzenia konieczne, gdyż nie dałoby się pogodzić z zasadami współżycia społecznego pozostawienie bez żadnego zabezpieczenia po rozwodzie małżonka potrzebującego pomocy, zwłaszcza tego, który nie dał powodu do rozwiązania małżeństwa, a który poświęcił wspólnocie rodzinnej wiele lat swego życia.

Z tych przyczyn ustawodawca utrzymuje obowiązek alimentacyjny po rozwodzie, z tym że uzależnia go od dodatkowych przesłanek oraz w sposób szczególny normuje jego zakres i czas trwania.