Czym jest mediacja?

Wszyscy w ciągu swojego życia stykają się z rozmaitymi sytuacjami konfliktowymi o różnym podłożu i natężeniu. Jedne spory rozwiązywane są szybko i bezboleśnie, inne potrafią ciągnąć się latami, a zakończyć je może dopiero rozprawa sądowa. Jest to powodem narastającego stresu, strat emocjonalnych i konieczności ponoszenia kosztów finansowych przez zwaśnione strony. Dla nikogo nie jest to sytuacja komfortowa. Czy można, zatem rozwiązywać konflikty w bardziej łagodny i mniej traumatyczny sposób?

Polskie prawo przewiduje taką możliwość pod postacią alternatywnych sposobów rozwiązywania sporów, które obejmują mediację i arbitraż. Dzięki temu, skonfliktowane strony mogą próbować rozwiązać problemy poza salą sądową, co niewątpliwie, dla każdego jest korzystniejsze.

wyjaśnianie definicji mediacji

Cechy mediacji

Najprościej ujmując, mediacja polega na wprowadzeniu pomiędzy strony konfliktu profesjonalnie przygotowanej, neutralnej osoby, której zadanie polega na doprowadzeniu do znalezienia satysfakcjonującego wszystkich sposobu rozwiązania problemu. Mediator zachęca skonfliktowane strony do aktywnego poszukiwania możliwości porozumienia i sposobu rozwiązania sporu. Wszystko to odbywa się poza murami sądowymi, dzięki czemu łatwiej jest podjąć próby zrozumienia racji oponenta i konstruktywnej dyskusji.

Główne cechy mediacji to:

  • Dobrowolność – strony konfliktu muszą wyrazić zgodę na proces mediacji i zaakceptować mediatora, a także w każdej chwili mogą zrezygnować z postępowania mediacyjnego,
  • Poufność – proces mediacyjny objęty jest tajemnicą, a dokumentacja przechowywana jest zgodnie z zasadą poufności,
  • Bezstronność – strony biorące udział w procesie mediacyjnym muszą być traktowane w jednakowy sposób, a mediator nie może oceniać ani sprzyjać żadnej z nich,
  • Elastyczność – postępowanie mediacyjne charakteryzuje się brakiem formalnych obostrzeń, poszczególne jego elementy takie jak np. miejsce i termin spotkania, ustalane są na bieżąco przez strony konfliktu.

Podsumowując, mediacja jest elastycznym procesem, w trakcie, którego zwaśnione strony dobrowolnie zgadzają się podjąć próbę porozumienia i wypracowania porozumienia przy pomocy bezstronnej osoby trzeciej, czyli mediatora.

Jakiego rodzaju konflikty można rozwiązać poprzez mediację?

Mediacje z powodzeniem stosuje się do rozwiązywania różnego rodzaju konfliktów. Proces postępowania mediacyjnego można wszcząć w sprawach:

  • Cywilnych (np. sprawy spadkowe, sprawy pracownicze, spory sąsiedzkie),
  • Rodzinnych (np. ustalenie kontaktów z dziećmi, zarządzanie majątkiem dziecka, wysokość alimentów na dziecko),
  • Gospodarczych (np. zniesienie współwłasności, sprawy o zapłatę),
  • Karnych (np. przestępstwo kradzieży).

Czy mediacja jest korzystna dla stron postępowania?

Korzyści płynące z postępowania mediacyjnego polegają przede wszystkim na poprawie stosunków i relacji międzyludzkich. Mediacje dają stronom konfliktu możliwość samodzielnego rozwiązania sporu i wypracowania satysfakcjonującego rozwiązania. Dzięki temu zachodzi duże prawdopodobieństwo, że strony będą stosowały się do warunków ugody, gdyż są jej autorami. Mediacja prowadzi również do skrócenia czasu trwania postępowania sądowego oraz obniżenia jego kosztów.

Postępowanie mediacyjne to oszczędność czasu, obniżenie kosztów, zmniejszenie poziomu stresu i poprawa relacji pomiędzy stronami konfliktu.