Sytuacja, kiedy to jeden z małżonków zobligowany jest do spłaty zadłużeń podatkowych drugiego małżonka po rozwodzie, chociaż zaskakuje większość klientów, wcale nie zdarza się rzadko.

Zgodnie z art. 26 Ordynacji Podatkowej bowiem, każdy podatnik odpowiada całym swoim majątkiem za wynikające ze zobowiązań podatkowych podatki. Skutki posiadania długów przez jednego małżonka mogą więc odczuć oboje małżonkowie i nawet rozwód przed tym nie chroni.

Co mówią przepisy?

Zgodnie z art. 29 OP były małżonek odpowiada za należności podatkowe powstałe przed rozwodem. Fiskus może zaspokoić się z majątku osobistego dłużnika oraz całego majątku wspólnego małżonków.

Małżonek prowadzący działalność gospodarczą odpowiada całym majątkiem za zobowiązania podatkowe. Fiskus, w przypadku zadłużenia, ma prawo zająć zarówno majątek firmowy, jak i prywatny, np. nieruchomości i ruchomości.

Ważny jest art. 110 Ordynacji Podatkowej, który nieco ogranicza odpowiedzialność byłego małżonka w porównaniu z wcześniej wspomnianym artykułem, bowiem mówi, że rozwiedziony małżonek, decyzją urzędu skarbowego może spłacać zaległości podatkowe drugiego małżonka z tytułu zobowiązań, które powstały w trakcie trwania wspólności majątkowej i dotyczą działalności gospodarczej. Tu jednak, obowiązują ograniczenia kwotowe, tzn. małżonek odpowiada wyłączenie do wysokości wartości swojego udziału w majątku wspólnym.

Przykład odpowiedzialności podatkowej jednego z małżonków po rozwodzie

Przykładem może być orzeczenie rozwodu państwa Anny i Tomasza Iksińskich, które miało miejsce w maju 2007 roku. W roku 2008 byli małżonkowie dokonali sądowego podziału majątku. Jeszcze podczas trwania małżeństwa urząd skarbowy prowadził postępowanie egzekucyjne z tytułu zaległości podatkowych pana Tomasza wynikających z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, jednak pewnej kwoty zaległości urząd nie był w stanie ściągnąć z majątku podatnika i wydał decyzję podatkową o odpowiedzialności podatkowej na rzecz pani Anny.

Dlaczego tak się dzieje?

W trakcie trwania małżeństwa, organ nie mógł prowadzić egzekucji z majątku osobistego pani Anny, jednak po rozwodzie to się zmieniło. Na nieszczęście pani Anny odpowiedzialność obejmowała cały majątek, tj. majątek nabyty już po orzeczeniu rozwodu, majątek odrębny z czasu trwania małżeństwa, a także majątek, jaki przypadł w wyniku przeprowadzonego podziału majątku wspólnego. Tutaj należy pamiętać o zakresie odpowiedzialności podlegającym ograniczeniu kwotowemu do wysokości równowartości udziału w majątku wspólnym.

Co może zrobić eksmałżonek?

Eksmałżonek może odwołać się od decyzji organu podatkowego, jeśli jednak odwołanie nie będzie dla niego korzystne, ma prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Sąd zobligowany jest do ustalenia, jaki dług wobec urzędu skarbowego ciąży na byłym małżonku.

majątek wspólny udział można ustalić

W jakiej sytuacji eksmałżonek nie będzie odpowiedzialny za spłatę długów?

Eksmałżonek nie zostanie obciążony spłatą długów, jeżeli wspólność ustała przed rozwodem, jednak dotyczy to jedynie okresu, gdy ona już nie istniała.

Fiskus ma pięć lat na obciążenie zaległościami podatkowymi eksmałżonka. Czas ten liczony jest od końca roku, w którym zaległość powstała, a w zasadzie od momentu wydania decyzji o egzekucji. Urząd skarbowy ma wtedy trzy lata na jej realizację – licząc od końca roku w którym została ona dostarczona eksmałżonkowi.

Organ podatkowy ma prawo dochodzić zapłaty zobowiązania od rozwiedzionego małżonka nawet wówczas, gdy ten jeszcze faktycznie nie otrzymał żadnej złotówki z podzielonego majątku wspólnego.

Wraz z rozwodem nie uwalniamy się od długów podatkowych eksmałżonka.

Jeżeli zatem Państwa sytuacja rodzinna uległa zmianie, warto poznać wszelkie zawiłości prawne, związane z odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe eksmałżonka.

Wszelkich informacji i wsparcia merytorycznego udzieli Kancelaria Prawna Urszuli Zajko.